Centro Galego de Arte Contemporánea: 25 anos, 1993-2018

En 2021, coincidindo co trixésimo aniversario da posta en marcha da Facultade de Belas Artes de Pontevedra (1990-2020), o CGAC organizou unha exposición que reunía unha selección significativa de traballos plásticos realizados polo alumnado que transitou polas súas aulas ao longo desas últimas décadas de actividade. Para este fin, escolléronse trinta artistas, que cobren o arco temporal das diferentes promocións.
O catálogo da exposición Cultivar incertezas ofrécenos un testemuño en papel do que foi aquela exposición, canda algunhas reflexións útiles sobre a experiencia que supuxo a implantación da formación superior en belas artes dentro do ecosistema da arte galega. Trátase dunha revisión necesaria sobre o que se fixo e o que aínda queda por facer.

O traballo de Julião Sarmento formalízase desde o fronteirizo. Moitas das súas obras conteñen imaxes de imaxes e están relacionadas entre si, aínda que funcionen de maneira independente, abrazando a ambigüidade do seu significado. Trátase de microrrelatos que asumen a múltiple potencialidade do cine, entre o expreso e o secreto, entre o persoal e o estraño. Tamén comparten con este unha clase de duración suspendida. Toda a obra de Julião Sarmento proxecta esa sensación cinematográfica, porque no que vemos sempre intuímos algo que se mantén ausente, fóra de escena. Este libro, con textos de David Barro, Margarita Ledo e Santiago Olmo, ofrece unha visión panorámica da súa obra e incide na relación da súa práctica artística co cinematográfico.

Nicolás Combarro (A Coruña, 1979) pertence a unha nova tipoloxía de fotógrafo en cuxa obra, centrada na arquitectura e na idea de construción, retroalimentándose, a práctica da documentación e a intervención, entendida esta última como acción no espazo e na paisaxe. A súa exposición no CGAC reúne algunhas das súas series máis recentes, Arquitectura oculta, Bangkok e Arquitectura espontánea, esta última resultado dun uso calibrado do propio arquivo e de observacións sistemáticas sobre edificacións sen autor ou populares. Ademais, a exposición inclúe unha reinterpretación do espazo concibido polo arquitecto portugués Alvaro Siza Vieira mediante fotografías de proxeccións que se integran na súa serie Desvelar_desplazar.

Hai artistas que chegan a un tema por investigación; outros fano por tendencia. Álvaro Negro (Lalín, Pontevedra, 1973) pertence claramente aos primeiros. Unha mirada atenta descubriranos unha traxectoria de ritmo lento e aberta a múltiples lecturas sobre as conexión entre os seus diferentes ciclos. Esta exposición preparada para o CGAC supón unha primeira mirada retrospectiva que incide nunha cuestión fundamental: o paulatino descubrimento dunha iconografía propia e recoñecible, que nace xa nas súas primeiras series e que na última década se consolida e se extrema nunha mesma atmosfera.

Publicación que recolle unha síntese do Plan Director da catedral de Tui, elaborada por un amplo grupo de especialistas que se centraron en diversos aspectos: estudos histórico-artísticos, de materiais e técnicos, estado material das fábricas e os seus compoñentes, o seu comportamento hidráulico, a realidade espacial, litúrxica e cultual no conxunto, e propostas (desde intervencións puramente construtivas, ata propostas de usos, proxeccións e continuidade da investigación). Así mesmo, o plan director completo pódese consultar no dvd que leva incorporado o libro no interior da contracapa.

En 1952, André Malraux publicaba Le Musée imaginaire de la sculpture mondiale, un texto capital no cal prefiguraba unha nova forma de concibir a historia da arte como disciplina aberta en que a historia dos estilos se desdebuxa en favor dun entendemento cruzado, co que se abre lugar ás conexións indebidas, múltiples e baseadas nos afectos e nas subxectividades. O museo imaxinario de Malraux achegábase en espírito aos procedentes do museo moderno, situándose preto dos gabinetes de curiosidades e das cámaras de marabillas en que os burgueses e nobres do renacemento continuaban a tradición medieval e coleccionaban todo tipo de obxectos estraños xunto a obras de arte.
A exposición Wunderkammer de Suso Fandiño insírese nesta tradición e, ao xeito dunha cámara de marabillas, debuxa unha serie de percorridos e enlaces pouco habituais, deseñando un espazo museístico en que as obras conectan entre si creando relacións punzantes. Esta publicación pretende activar no lector a necesidade de buscar significados ocultos reflexionando de xeito lúdico sobre cuestións como a morte do autor, a futilidade do discurso hexemónico na historiografía artística, o papel do espectador na arte, o xogo político de fronteiras, a mercadotecnia ideolóxica, a oposición entre a baixa e a alta cultura ou a análise da linguaxe como sistema de configuración do pensamento.

Hamish Fulton (Londres, Reino Unido, 1946) é un artista cuxa obra é o resultado do encontro entre a arte e o camiñar. Leva desde 1969 realizando camiñadas por distintas paraxes do planeta: percorreu a Península Ibérica de costa a costa en varias ocasións, visitou case toda Europa, Canadá, Estados Unidos, México e Australia, e camiñou polas montañas da India e do Nepal. Con motivo da exposición Walking East, organizada polo Centro Galego de Arte Contemporánea, planeou un percorrido partindo desde Fisterra, en dirección a Santiago de Compostela, Pamplona e Roncesvalles ata Hendaia.

Esta publicación presenta unha serie de obras resultantes deste proxecto acompañadas dunha conversa na cal o comisario da exposición, Pep Benlloch, e o artista falan sobre a experiencia no Camiño e a carreira de Hamish Fulton como walking artist (artista camiñante).

A publicación Por unha bioloxía da imaxe presenta dúas series sucesivas de obras da artista madrileña Clara Carvajal, Dioses de la frontera e Argucia, que se inscriben no que poderiamos chamar unha primeira aproximación desta artista á bioloxía da imaxe. Mediante este concepto plenamente innovador Carvajal indaga na dimensión plástica e escultórica da imaxe fotográfica.

Dioses de la frontera abre camiño a unha viaxe expositiva e vital: Beirut, esas mil e unha cidades desde onde Clara Carvajal resignifica as imaxes da Arab Image Foundation, os arquivos do xornal An-Nahar e do fotógrafo Émile Boulos Divers. Argucia, pola súa banda, supón un paso máis nesta percuda ao incorporar a tridimensionalidade en sete caixas que funcionan como contornos abertos.

Con ambas as series, Clara Carvajal introdúcenos nun xogo de espellos onde as imaxes rexorden en distintos medios para reafirmaren a súa existencia.

En novembro de 1970 o artista arxentino David Lamelas editou por primeira vez Publication, un libriño sen ilustracións con textos de Keith Arnatt, Robert Barry, Stanley Brouwn, Daniel Buren, Victor Burgin, Michel Claura, Gilbert & George, John Latham, Lucy R. Lippard, Martin Maloney, Barbara M. Reise, Lawrence Weiner. O libro recolle as reaccións destes artistas e críticos de arte a tres afirmacións formuladas por Lamelas arredor dunha cuestión central da arte conceptual: a relación existente entre arte e linguaxe. A peza, que se presentou por primeira vez na galería Nigel Greenwood Inc. Ltd. de Londres, poderá verse na exposición individual de David Lamelas no CGAC en 2021. Como novidade, a edición do CGAC inclúe un debuxo a cor de Marcel Broodthaers que non fora reproducido en ningunha das edicións e reimpresións anteriores da obra.

En novembro de 1970 o artista arxentino David Lamelas editou por primeira vez Publication, un libriño sen ilustracións con textos de Keith Arnatt, Robert Barry, Stanley Brouwn, Daniel Buren, Victor Burgin, Michel Claura, Gilbert & George, John Latham, Lucy R. Lippard, Martin Maloney, Barbara M. Reise, Lawrence Weiner. O libro recolle as reaccións destes artistas e críticos de arte a tres afirmacións formuladas por Lamelas arredor dunha cuestión central da arte conceptual: a relación existente entre arte e linguaxe. A peza, que se presentou por primeira vez na galería Nigel Greenwood Inc. Ltd. de Londres, poderá verse na exposición individual de David Lamelas no CGAC en 2021. Como novidade, a edición do CGAC inclúe un debuxo a cor de Marcel Broodthaers que non fora reproducido en ningunha das edicións e reimpresións anteriores da obra.