Cadernos Ramón Piñeiro XXVIII: Cunqueiro, destinatario

Edición facsimilar da publicación periódica Mensajes de Poesía, dirixida por Eduardo Moreira e coa participación decisiva de Luz Pozo Garza. Trátase dunha das publicacións máis importantes da Galicia da Posguerra, na cal, entre 1948 e 1952, colaboraron algunhas das máis grandes voces da poesía galega e castelá deste tempo, como Vicente Aleixandre, Álvaro Cunqueiro, Carmen Conde, Pura Vázquez, Ánxel Fole ou Blas de Otero, entre outros.

O número XLV dos Cadernos Ramón Piñeiro (XLV), titulado Estudos arredor de Florencio Delgado Gurriarán xunta unha vintena de artigos centrados en diferentes aspectos da vida e obra do autor homenaxeado no Día das Letras Galegas de 2022. A súa poesía, os traballos de tradución, as vicisitudes do exilio ou o epistolario con varios compañeiros galeguistas son algúns dos asuntos tratados neste volume editado polo Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades.

Claridad foi un semanario publicado entre 1933 e 1934 en Santiago de Compostela. De ideoloxía republicana e natureza bilingüe, chegou a tirar do prelo vinte e catro números. Laico e autonomista, dirixido á clase obreira, o campesiñado e o estudantado, o seu director foi o escritor e intelectual Luís Manteiga. Esta edición, preparada por Luís Alonso Girgado, Laura Mariño e Laura Piñeiro Pais, incorpora un amplo estudo introdutorio á revista e reproduce facsimilarmente todos os seus números nunha memoria USB con formato tarxeta.

Na cidade portuguesa de Porto, no bienio 1960-1961, apareceu a revista Céltica, Caderno de Estudos Galaico-Portugueses, que fundou e dirixiu Manuel Oliveira Guerra. A súa curta existencia -tirou unicamente catro números- non impide que recoñezamos a súa importancia e interese para a cultura, a literatura e a lingua galegas, que teñen xenerosa acollida nestas páxinas. Nomes como o de Xosé María Álvarez Blázquez, José María Castroviejo, María Victoria Armesto, Celso Emilio Ferreiro, M. González Garcés, Xohana Torres, Pura Vázquez, Uxío Novoneyra, Manuel María, Antón Tovar, xunto cos de Rosalía de Castro ou Eduardo Pondal entre outros, acreditan a galeguidade destas páxinas que agora recuperamos para coñecelas mellor.

Este volume recolle un conxunto de cartas destinadas a Ricardo Carvalho Calero pertencentes a Santiago Montero Díaz e Manuel Rodrigues Lapa. Estes dous grupos de epístolas están formados por corenta e oito e trinta e cinco cartas, respectivamente. O volume péchase cunha parte de apéndices en que se reúne un conxunto de nove cartas entre José Luís Fontenla Rodrigues e Ricardo Carvalho Calero e cinco cartas de Ricardo Carvalho Calero dirixidas a Manuel Rodrigues Lapa.

Caderno que acolle, na súa primeira parte, as achegas de medio centenar de autoras e autores que quixeron ser partícipes desta celebración dedicada a Carlos Casares. O volume pousa na cuberta o ex libris de Casares, ao que se acollen as persoas que participan neste volume.

Co título de "Manuel María: cecais hai unha luz. Memorabilia", o Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades publica este libro de homenaxe ao poeta chairego Manuel María, ao que neste ano 2016 está dedicado o noso Día das Letras. Contén este volume un total de vinte e sete traballos, de breve e mediana extensión, que indagan na vida e obra do escritor, especialmente no seu amplo corpus poético, que supera os corenta títulos. Pecha a serie de traballos un conxunto epistolar de máis de cincuenta cartas entre o poeta e Ramón Piñeiro.

Escolma de textos galegos de don Xosé F. Filgueira Valverde que non tenta ser representativa de todos os terreos (certamente numerosos) do espectro das Humanidades que frecuentou o polígrafo pontevedrés. A nosa escolla pertence ao eido da creación literaria (lírica e narrativa) e, sobre todo, dos estudos literarios. Conxuntamente, está representada a súa ampla traxectoria xornalística, que combina erudición, curiosidade e amenidade. Os textos respectan escrupulosamente os orixinais do autor e aínda levan algunhas notas que poden ser de utilidade. Está concibida, en todo caso, cunha intención clara de lle dar unha dimensión didáctica e divulgativa ao libro.

Sen dúbida son Ricardo Carballo Calero e Ramón Piñeiro dúas salientables figuras do panorama cultural galego da segunda metade do pasado s.XX. Carballo Calero desde a súa cátedra na Universidade de Santiago de Compostela, e Ramón Piñeiro, desde Galaxia. Neste epistolario, nucleado ao redor da xestación da Historia da literatura galega contemporánea, rexistra, en máis de duascentas cartas, unha singular panorámica de feitos que van desde as iniciativas bibliográficas ata circunstancias e anécdotas biográficas. En síntese, o desenvolvemento da nosa intrahistoria cultural por dous protagonistas directos e influentes nela.

Co título de Cáliz fervendo!, o Centro Ramón Piñeiro presenta unha colectánea de vinte e catro traballos arredor da vida e da obra (co poemario Nimbos, Galaxia, 1961) de Xosé María Díaz Castro, o poeta de Guitiriz do que en 2014 celebramos o centenario do seu nacemento e dedicóuselle o Día das Letras Galegas. Métrica, retórica, estrutura ou temática dos poemas son obxecto de análise por especialistas, coñecedores a fondo de Díaz-Castro. Arcadio López-Casanova, Torres Queiruga, Darío X. Cabana, Olga Novo, Claudio R. Fer e outros prestixian este libro de homenaxe ao intelectual chairego.